آشنایی با تفاوت های پاستیوریزاسیون و استریلیزاسیون

حتما شما هم واژه های استریلیزه و پاستوریزه را شنیده اید و آنها را روی محصولات دیده اید. اما تفاوت این دو در چیست؟ چه زمانی می گویند که یک ماده استریلیزه شده است و چه زمانی می گویند که یک ماده یا محصول پاستوریزه است؟ در این مطلب شما با تفاوت های پاستیوریزاسیون و استریلیزاسیون پرداخته شده است.

برای سفارش و استعلام قیمت دستگاه تونل پاستوریزاسیون با شماره های وب سایت تماس بگیرید.

تعریف پاستوریزاسیون و استریلیزاسیون

قبل از آن که تفاوت بین این دو را بفهمید باید تعریف هر کدام را بدانید. زمانی که تعریف هر کدام را بدانید به خوبی می توانید تفاوت ها را هم تشخیص دهید.

الف: پاستوریزاسیون:

پاستوریزاسیون یا پاستوریزه کردن به فرایندی می گویند که در آن باکتری ها، ویروس ها و دیگر عوامل بیماری زا بر اثر حرارت و گرما در بازه مشخصی از بین می روند. پاستوریزه کردن بیشتر برای مواد غذایی و محیط های کشت و  داروها انجام می شود و از این طریق عواملی که باعث بیماری هستند از غذا یا محصول مورد نظر حذف می شوند.

پاستوریزه کردن به دو شکل انجام می شود. در یک روش حرارت پایین در مدت زمان زیاد اعمال می شود و در روش دیگر در مدت زمان کمتر حرارت بیشتری اعمال می شود.

در روش اول حرارت به آرامی هم فروکش می کند اما در روش دوم محصول یا ماده غذایی به سرعت سرد می شود. روش ابتدا قدیمی است و روش دوم که حرارت زیاد در مدت زمان کم انجام می شود از لحاظ مصرف انرژی و زمان بهتر از روش اول است و امروزه از آن استفاده می شود.

برای سفارش و استعلام قیمت دستگاه کش زن ماسک سه لایه با شماره های وب سایت تماس بگیرید.

روشی دیگر

به جز حرارت ، امروزه از روش های دیگری هم استفاده می شود که می توان به پاستوریزاسیون با بخار، پاستوریزاسیون با اشعه و روش UHT ( حرارت بسیار بالا به اندازه چند ثانیه) اشاره کرد. روش حرارت بسیار بالا برای چند ثانیه هم امروزه رایج است.

شناخته شده ترین ماده غذایی پاستوریزه ، شیر است. زمانی که نام پاستوریزه کردن به میان می آید همه فورا به یاد شیر می افتند اما مواد غذایی دیگر نیز پاستوریزه می شوند (مانند روغن، ماست و دیگر چیزها).

ب: استریلیزاسیون

استریلیزاسیون یا استریل کردن به معنای از بین بردن تمام میکروارگانیسم( موجودات زنده بسیار کوچک) و تخم هایشان گفته می شود. در واقع محصول یا کالای مورد نظر از تمام موجودات زنده میکروسکوپی( مفید و غیرمفید) از بین می روند و دیگر هیچ چیز زنده ای در ماده شما باقی نمی ماند. در این مواقع است که می گوییم محصول یا کالا کاملا ضدعفونی یا استریل شده است. برای استریل کردن از حرارت بسیار بالا استفاده می شود.

تفاوت های پاستوریزاسیون و استریلیزاسیون

تا اینجا دانستید که تعریف هر کدام از این ها چیست اما تفاوت های آنها با هم چیست؟ خودتان هم احتمالا متوجه برخی تفاوت ها شده اید اما در زیر به خوبی به این تفاوت ها پرداخته شده است:

برای سفارش و استعلام قیمت دستگاه بند زن ماسک سه لایه با شماره های وب سایت تماس بگیرید.

1.از بین رفتن مواد:

در پاستوریزاسیون همه باکتری ها و موجودات میکروسکوپی از بین نمی روند اما در استریلیزاسیون هر چیزی ( باکتری، ویروس، آنزیم فعال و بقیه موارد) از بین می رود. در واقع در فرایند پاستوریزه کردن تنها سعی می شود  با حرارت مناسب فقط عوامل بیماری زا از بین برود اما در استریلیزه کردن هر چیزی که وجود دارد از بین می رود( حتی اگر مفید باشد).

2.میزان حرارت در پاستیوریزاسیون و استریلیزاسیون:

در پاستوریزاسیون از حرارت پایین تری استفاده می شود و در استریلیزاسیون از حرارت بالاتری استفاده می گردد. دلیل این تفاوت نیز این است که در استریلیزاسیون دیگر حفظ برخی باکتری ها اهمیتی ندارد بنابراین حرارت را بالا می برند تا در مدت زمان اندکی همه موجودات ریز ذره بینی از بین بروند و ماده غذایی کاملا پاک و ضدعفونی شود.

در استریلیزاسیون از حرارت بالای 100 درجه استفاده می شود اما در پاستوریزاسیون بیشتر از دمای پایین تر از 100 درجه سلیوس استفاده می شود. البته دقت داشته باشید که در استریل کردن از روش های شیمیایی نیز استفاده می شود.

برای سفارش و استعلام قیمت دستگاه دستکش یکبار مصرف لاتکس معاینه با شماره های وب سایت تماس بگیرید.

3.عمر مفید :

محصولی که از استریل شده باشد عمر بیشتری از محصول پاستوریزه دارد. دلیل آن هم واضح و مشخص است. در استریلیزه کردن، همه باکتری ها و ویروس ها و دیگر مواد که باعث فاسد شدن محصول می شوند از بین می روند اما در پاستوریزاسیون، همه انها از بین نمی روند و برخی باکتری ها باقی می مانند.

مطمئنا در محیط پاستوریزه، شرایط برای رشد سریع تر باکتری ها و مواد فاسدکننده بیشتر است. به همین دلیل هم محصول استریل شده عمر بیشتری از محصول پاستوریزه شده دارد.

4.کاربرد آنها:

از پاستوریزاسیون برای صنایع غذایی و محیط های کشت و داروها استفاده می شود در حالی که روش استریلیزاسیون، گستردگی بیشتری دارد و از آن می توان هم برای صنایع غذایی  و هم برای پزشکی ، دندانپزشکی و میکروبیولوژی استفاده کرد.

با استریل کردن محصولات در این حوزه ها می توان به خوبی از رشد بیماری ها جلوگیری کرد و محیطی ضدعفونی و سالم را فراهم کرد تا کارها به پیش برود. بنابراین استریلیزاسیون کاربرد بیشتر و گسترده تری دارد و از آن در حوزه های بیشتری استفاده می شود.

5.روش های انجام در پاستیوریزاسیون و استریلیزاسیون:

در فرایند پاستوریزه کردن تقریبا در اکثر موارد از حرارت برای از بین بردن باکتری ها استفاده می شود اما در استریلیزاسیون یا استریل کردن ، هم از حرارت می توان بهره برد و هم از طریق مواد شیمیایی این کار را انجام داد. در روش شیمیایی می توان از مایعات و گازهای استریل برای از بین بردن موجودات ریز زنده استفاده کرد و کالا یا ماده مورد نظر را استریل کرد.

برای سفارش و استعلام قیمت خط تولید کلاه آکاردئونی با شماره های وب سایت تماس بگیرید.

جمع بندی در مورد پاستیوریزاسیون و استریلیزاسیون

تفاوت های پاستوریزاسیون و استریلیزاسیون شامل تفاوت در از بین رفتن مواد، میزان حرارت، کاربرد آنها، عمر مفید محصولات و روش های انجام است. در پاستوریزه کردن همه مواد میکروسکوپی(باکتری ها، ویروس ها، قارچ ها و غیره) از بین نمی روند، کاربرد کمتر است، حرارت کمتر است، عمر مفید محصول کمتر است و روش انجام انها تقریبا منحصر در حرارت دهی است.

در حالی که در استریلیزه کردن حرارت بالاتری استفاده می شود، همه مواد ریز از بین می روند. عمر مفید محصول بیشتر است، کاربرد وسیع تری دارند و به جز حرارت از مایع و گاز شیمیایی نیز برای استریلیزه کردن محصول و کالا استفاده می کنند.